برداشت از سی دی توازن، از آموزش های مهندس دژاکام.
بررسی مفهوم تقدیر و سرنوشت در سی دی توازن
استاد در پیام خود بیان میفرمایند که ما خوب هستیم و در پی آنچه تقدیر ما را هدایت مینماید میرویم. در این پیام کلمات نقش بسیار تعیینکنندهای دارند و گاهی میتوان بر روی یک کلمه ساعتها بحث و بررسی انجام داد تا معنای واقعی آن درک گردد. کلمه تقدیر به معنای سرنوشت یا همان نامه پیشین انسان است. من بارها اشاره کردهام که هدف من صوفیگری، عرفان خاص، روانشناسی یا جامعهشناسی محض نیست، بلکه هدف اصلی من شناخت انسان است. به اعتقاد من و تمامی بزرگان، انسان موجودی کاملاً ناشناخته است و تا زمانی که انسان را به درستی نشناسیم، نمیتوانیم به اشتراک لازم و آرامش واقعی دست یابیم. گاهی مطالبی را میبینیم و میشناسیم اما در باور و حس ما نمیگنجد، زیرا ابزار سنجش ما محدود است.
تفاوت جبر و اختیار و تعریف مثلث زندگی در سی دی توازن
بسیاری از دانشمندان و علما بر این باورند که زندگی انسان بر پایه جبر است و گروهی دیگر زندگی را تماماً اختیار میدانند و دستهای نیز آن را میان جبر و اختیار قلمداد میکنند. اما ما در سی دی توازن و در دیدگاه کنگره بیان مینماییم که زندگی انسان بر پایه مثلثی استوار است که سه ضلع دارد. قاعده این مثلث خواست انسان است، ضلع دیگر آن تقدیر یا همان نامه پیشین میباشد و ضلع سوم آن فرمان الهی است. برای سنجش یک بار سنگین مانند یک کامیون پنجاه تنی، چشم و دست انسان توانایی اندازهگیری ندارد و نیازمند ترازو و باسکول است؛ به همین ترتیب حواس ظاهری ما توانایی درک تمام جهان آفرینش را ندارد. نود و پنج درصد از جهان فیزیکی برای انسان ناشناخته است و مطالب متعددی در پشت پرده و در صور پنهان قرار دارد. فرمان الهی بیشتر برای شرایط و افراد خاص صادر میگردد و برای عامه مردم رویدادهایی چون زلزله و سیل یا اتفاقات کلی را شامل میشود. ما نباید تمام ناکامیها مانند نداشتن نان یا کفش را به حساب تقدیر بگذاریم و از مسئولیت خواست و عمل خود شانه خالی کنیم.
قانون عمل و عکسالعمل و بازگشت نتایج اعمال در سی دی توازن
جهان آفرینش بر پایه یک حساب و نظم بسیار دقیق بنا گردیده است. در بدن انسان بیش از سی و شش هزار میلیارد سلول وجود دارد که هر سلول همانند یک شهر پیچیده دارای نیروگاه و ساختار مستقل است. بر همین اساس، سیستم هستی بر مبنای قانون عمل و عکسالعمل طراحی شده است. هیچ کس در جهان دیگر با ترازوی ظاهری گناهان را وزن نمیکند، بلکه سیستم به گونهای تنظیم گردیده است که هر عمل انسان واکنشی برابر دارد. این جهان مانند کوه است و اعمال ما همانند صداست که انعکاس آن مجدداً به سوی خود ما بازمیگردد. اگر در زندگی باد بکاریم، طوفان درو خواهیم کرد و اگر حنظل و زقّوم بکاریم، هرگز رطب و گلابی برداشت نخواهیم نمود. اگر شش ماه قبل چکی کشیدهایم، سر موعد مقرر باید وجه آن را پرداخت نماییم؛ اگر توان پرداخت نداشته باشیم و دچار بازداشت شویم، این همان هدایت تقدیر بر اساس عمل گذشته خود ماست. آیه شریفه فمن یعمل مثقال ذره خیرا یره و من یعمل مثقال ذره شرا یره و عبارت لیس للانسان الا ما سعی به روشنی بیان میکنند که هیچ چیزی در هستی بدون حساب و رایگان به انسان داده نمیشود و گریه و زاری بدون سعی و تلاش ثمری نخواهد داشت.
بررسی تمثیلهای تاریخی و برخورد با تیر تقدیر
در این زمینه تمثیل زیبایی از داستان حضرت موسی نقل شده است که بر بالای جنازه کشتهای شگفتزده شد و سر انگشت به دندان گزید و گفت: ای کشته که را کشتی تا کشته شدی زار، تا باز که کشد آنکه تو را کشت؟ این تمثیل نشان میدهد که هر رفتاری ما انجام دهیم، عکسالعمل آن حتماً به ما بازخواهد گشت. اگر در گوش کسی بزنیم، مطمئن باشید که روزی پاسخ آن را دریافت خواهیم کرد. تقدیر مانند تیری است که از چله کمان رها گردیده و قطعا به هدف اصابت خواهد نمود. اما آنچه اهمیت حیاتی دارد، نوع عکسالعمل و برخورد ما در برابر اصابت این تیر و مشکلات پیش رو است. اگر در امتحان دکترا شرکت مینماییم، خواست ما قبولی است اما کارنامه امتحانی ما همان نامه پیشین و تقدیر ماست که میزان زحمت و تلاش گذشته ما را مشخص میسازد. بهشت و جهنم امور جاری هستند و ما بر اساس اعمال خود هماکنون در بهشت یا جهنم خویش زندگی میکنیم.
نقش حس و حواس ظاهری و باطنی انسان
در ادامه پیام استاد به موضوع حس، مهر و محبت اشاره میگردد. حس یکی از مهمترین و ارزندهترین ویژگیهای انسان است که نقش اصلی آن گیرندگی و دریافتکنندگی میباشد. ما از طریق حواس پنجگانه ظاهری شامل بینایی، شنوایی، چشایی، بویایی و لامسه مطالب را دریافت مینماییم. علاوه بر این پنج حس ظاهری، انسان دارای پنج حس باطنی نیز میباشد که در مجموع ده حس را تشکیل میدهند. حس دوست داشتن، حس دشمنی، حس درس خواندن، حس ورزش، حس کینه و حس غیبت همگی از کانال حس عمل میکنند. متأسفانه برخی از انسانها به حسهای منفی و ناپاکی عادت نمودهاند و به دلیل حس آلوده، توانایی تشخیص و دریافت حسهای مثبت و مطبوع را از دست دادهاند.
داستان بازار عطاران و تمثیل دریافت حسهای گوناگون در سی دی توازن
برای روشن شدن این موضوع، داستانی از مولوی را بیان مینمایم که شخصی از بازار عطاران عبور میکرد و ناگهان بیهوش گردید و بر زمین افتاد. مردم گرد او جمع شدند و برای بهبود حالش گلاب و مشک و عطرهای خوشبو جلوی بینی او گرفتند، اما حال او خرابتر و وخیمتر شد. شخص دانایی از آنجا گذشت و چون شغل آن فرد را میدانست که در چرمسازی و دباغی با روده و پشم گوسفند و بوی ناپاکی کار میکرد، قدری سرگین و پهن جلوی بینی او گرفت و آن شخص بلافاصله به هوش آمد! علت این بود که ساختار و حس آن فرد به بوی ناپاک عادت کرده بود و تحمل بوی خوش عطر را نداشت. این تمثیل نشان میدهد که اگر حس انسان آلوده باشد، بوی محبت و راستی حال او را خراب میکند. بیت معروف آب کم جو تشنه شو تا آبت بروشد از بالا و پست نیز یادآور این حقیقت است که انسان باید در وجود خود حس تشنگی برای حقیقت و دانایی ایجاد نماید تا رحمت و آموزش الهی به سوی او جاری گردد.
حقیقت عشق و نحوه انتخاب انسان توسط محبت
موضوع بسیار بنیادین دیگری که در سی دی توازن مطرح میگردد، حقیقت عشق و محبت است. برخلاف تصور عامه، ما نیستیم که محبت را انتخاب مینماییم، بلکه محبت ما را انتخاب میکند. همانگونه که یک کشتیگیر خودش تیم ملی را انتخاب نمیکند بلکه مربیان بر اساس شایستگی او را انتخاب مینمایند، محبت نیز انسانهای شایسته را مییابد. بر اساس اصل جذبه الهی، کبوتر با کبوتر باز با باز، کند همجنس با همجنس پرواز و در جهان هر چیز چیزی جذب کرد، گرم گرمی کشید و سرد سرد. محبت به سراغ ظرفی میرود که شایستگی و ظرفیت آن را داشته باشد. اگر ظرف وجودی انسان پر از حسادت، کینه، دشمنی، حقارت و کدورات باشد، جایی برای ورود محبت باقی نخواهد ماند؛ اما اگر ظرف انسان خالی از ناپاکیها و صادق باشد، محبت موجها را میشکافد و او را در بر میگیرد.
دوام دورهای محبتهای راستین در حلقههای حیات
پیوند محبت واقعی دارای دوام دورهای است. دوست داشتنهای راستین و واقعی حتی پس از مرگ نیز باقی میمانند و انسانها در حلقههای بعدی حیات نیز با کسانی که دوست دارند همراه و محشور خواهند بود. اما اگر پیوند میان انسانها بر مبنای مصلحت، اجبار، زور یا منفعتطلبی باشد، این روابط پایداری نخواهند داشت و در دورههای بعدی حیات از یکدیگر جدا خواهند شد. کسانی که ادراک و فهمی از محبت ندارند، مانند ظرفهای خالی و بیهیچ هستند که در برابر درد و رنج دیگران هیچ بیقراری و کمکی از خود نشان نمیدهند و همهچیز را با معیار مادی میسنجند. انسان پرتلاش باید بکوشد تا از ظرف خالی فاصله گرفته و به جام سرخفام واقعی محبت دست یابد.
گذشت از خویشتن و تبدیل شدن به جام سرخفام محبت
برای رسیدن به حقیقت محبت، انسان باید بتواند از خویشتن بگذرد. گذشتن از مال، زمان و خواسته شخصی برای کمک به دیگران، انسان را به تعادل و جام پر از محبت میرساند. ما در کنگره شصت تمام خدمات درمان اعتیاد، سیگار و کاهش وزن را به صورت رایگان به آحاد جامعه ارائه میدهیم، اما به لطف خداوند و برکت این عمل، کنگره از نظر مالی فوقالعاده قوی و مستحکم است؛ در حالی که برخی سازمانها با دریافت هزینههای سنگین همواره دچار بحران مالی هستند. این همان برکت الهی و قانون تقدیر صادقانه است. با محبت رام میتوان انسانهای سرکش را رام و هدایت نمود، البته رعایت اندازه و ظرفیت ضروری است؛ اگر به شخصی سه بار فرصت دادیم و توبه شکست، دیگر نباید انرژی خود را هدر دهیم و کاسه داغتر از آش شویم.
تلاش در دو جهت کسب دانش و انتقال آن به دیگران
استاد یادآور میشوند که شما در دو جهت مشغول به فعالیت و خدمت شدهاید. جهت اول، کسب دانش و درمان خود و جهت دوم، انتقال این آموزشها و تجربه به دیگران است. این مسئولیت گرچه سخت و طاقتفرسا میباشد، اما امکانپذیر است و با درایت و تجربهای که دارید به پایان خط خواهد رسید. کمک به حیات انسانها مهمترین هدفی است که سبب درمان دهها هزار نفر از اعتیاد، سیگار و بیماریهای گوناگون در زیر سایه پروتکلهای درمانی گردیده است و وعدههای الهی هرگز نادیده گرفته نخواهند شد.
تبدیل جرقه الهی به ذخیره مفید یا شعله مخرب
طبق فرمان الهی، در انسانها یک جرقه تولید میگردد. این جرقه میتواند به یک ذخیره قابل مصرف و مفید تبدیل شود و یا به شعله آتشی مبدل گردد که منطقهای را به نابودی و آتش بکشاند. تصمیمگیری در این باره بر عهده خود انسان است. وقتی جایگاه، شغل، قدرت یا مالی به انسان داده میشود، این همان جرقه است. فردی ممکن است از این جایگاه برای خدمت به خلق و آبادی کشور بهره ببرد و فرد دیگری ممکن است از همان جایگاه سوءاستفاده نموده و خود و جامعه را نابود سازد. هشدار قرآن با عبارت ویل للمکذبین (وای بر دروغگویان و تکذیبکنندگان) یادآور این مسئولیت سنگین است. عناصر مخرب باید از عناصر مفید جدا شوند تا آنچه باقی میماند با راهیان نور همراه گردد.
برقراری توازن و ضرورت زمانبندی و صبر
نکته بسیار برجستهای که نام این آموزش نیز از آن گرفته شده این است که توازن همواره در یک لحظه برقرار میگردد و چقدر شایسته است که این توازن و تعادل در جهت حق تعالی باشد. هر موضوعی زمانی که موعد آن فرا برسد، خودبهخود آغاز میگردد. همانطور که دایناسورها در زمان مشخصی از زمین منقرض شدند تا زمینه برای ورود انسان فراهم گردد و همانگونه که فصل بهار، پاییز و زمستان در زمان خود اتوماتیکوار فرا میرسند، تغییرات انسان و سیر تکاملی نیز نیازمند زمان، صبر و حوصله است. افرادی که باید برای ساختن دانشگاه و پیشبرد اهداف عالیه بیایند، اندکاندک و در زمان مقرر خود خواهند آمد و مسیر گشوده خواهد شد.
مفهوم القائات الهی و الهام فجور و تقوا
استاد بیان مینمایند که القائات الهی طبق فرمان به اندیشه و نفس انسان صورت میگیرد. آیه شریفه ونفس وما سواها فألهمها فجورها وتقواها نشان میدهد زمانی که نفس انسان به مرحله میانه و تعادل میرسد، فجور و تقوا به او الهام میگردد. این القائات در کل نوشتارها و عملکرد بدن اثرات بسیار مهمی برجای میگذارند، بنابراین بایستی بهترین مطالب مکتوب گردند و نتیجه جاویدان و دارای مفهوم بر جای بماند.
تبیین ماهیت واحد و مفرد بودن روح در کلامالله
در بخش پایانی پیام، نگهبان سؤالی را درباره کلمه روح مطرح میسازد که چرا در کلامالله مجید روح هرگز جمع بسته نشده و واژه ارواح وجود ندارد. استاد در پاسخ توضیح میدهند که روح مانند یک دریای بیکران و مخزن واحد است. همانطور که نور مفرد است و ظلمات جمع، روح نیز از یک واحد و حس واحد سرچشمن میگیرد و خداوند قطرهای از آن واحد را به حیات هر انسان عطا نموده است. از آنجا که اصل روح یک حقیقت واحد است، قابل جمع بستن نمیباشد و تمام قطرات آن به همان منبع واحد تعلق دارند.
تفاوت بنیادی انسان و حیوان در داشتن روح و مسئولیت اخلاقی
روح الهی مختص انسان است و زمانی به او اعطا میگردد که موجود به مقام انسانی نائل شود. گیاهان و جانوران جاندار هستند، اما دارای روح الهی نمیباشند. جنس موجود انسان با حیوان تفاوت بنیادی دارد؛ از مقطع انسانی به بعد، مطالب دارای معنا میشوند و تکلیف و مسئولیت اخلاقی بر انسان واجب میگردد. بایدها و نبایدها مانند نهی از دزدی، خیانت، دروغ و غیبت فقط برای انسان معنا دارد و در مرتبه حیوانی هیچگونه تکلیف و مؤاخذهای وجود ندارد. دوره تکامل حقیقی از انسان آغاز میگردد و از او مطالب خاصی خواسته میشود.
نتیجه گیری و جمع بندی سی دی توازن
در نهایت، پیام اصلی و محور کلیدی مطرح شده در سی دی توازن بر این اصل استوار است که حیات انسان مجموعهای متوازن و نظاممند از خواست، تقدیر و فرمان الهی میباشد که در آن هیچ رویدادی بدون حساب و خارج از قانون عمل و عکسالعمل رخ نمیدهد. انسان با ارتقای دانش، دانایی و تصفیه حسهای باطنی و ظاهری خویش میتواند ظرف وجودی خود را از کینه و ناپاکی پاک نموده و شایسته دریافت پیوند دوامدار محبت الهی گردد. توازن حقیقی هنگامی در زندگی رخ مینماید که انسان با پذیرش مسئولیت اعمال گذشته خود (نامه پیشین)، از خویشتن بگذرد و با بهرهگیری درست از جرقههای الهی در مسیر صراط مستقیم و خدمت به خلق گام بردارد تا در نهایت به مقام واقعی انسانی و آرامش پایدار دست یابد.
برای مطالعه سی دی باتلاق کلیک کنید.
برداشت: راهنمای لژیون هشتم همسفر فرزاد
تهیه و تنظیم: سایت همسفران آقا - نمایندگی آکادمی
- تعداد بازدید از این مطلب :
3319