ورود به تونل آگاهی

می‌خواهم در مورد موضوع مهمی مانند «جهالت و قضاوت» صحبت کنم؛ اما همان‌طور که آقای مهندس فرمودند، پیش از هر چیز باید صورت مسئله را به‌درستی بشناسیم. باید بدانیم جهالت چیست؟ چه تأثیری بر زندگی انسان می‌گذارد و چه پیامدهایی به‌همراه دارد؟ هم‌چنین باید بدانیم قضاوت چیست و چگونه شکل می‌گیرد؟ وقتی انسان در تاریکی مطلق قرار می‌گیرد، اسیر ناآگاهی و گمراهی می‌شود و به‌تدریج قدرت تشخیص خود را از دست می‌دهد؛ گاهی در باورهای غلط و خرافات غرق می‌شود، گرفتار توهمات و قضاوت‌های نابه‌جا می‌گردد و در مسیر زندگی، از صراط مستقیم دور و دورتر می‌شود.

اما قضاوت چیست و چگونه شکل می‌گیرد؟گاهی اطلاعات ناقص و نادرستی به ما داده می‌شود و بر اساس همین اطلاعات، برداشت نادرستی از یک موضوع پیدا می‌کنیم؛ در نتیجه قضاوت ما نیز دچار اشکال می‌شود؛ زیرا عقل بر اساس داده‌هایی که در اختیارش قرار گرفته تصمیم می‌گیرد و حکم صادر می‌کند؛ بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که جهالت و قضاوت دو مقوله کاملاً به‌هم‌ پیوسته هستند و می‌توانند مسیر زندگی انسان را تحت تأثیر قرار دهند. تاریکی جهالت نه‌تنها انسان را به‌سمت گمراهی می‌کشاند؛ بلکه می‌تواند او را گرفتار تعصب، خرافه‌پرستی و برداشت‌های نادرست نیز بکند. حال می‌خواهیم ببینیم چگونه می‌توان از جهالت خارج شد و به روشنایی، آگاهی و قضاوت صحیح رسید؟

آقای مهندس فرمودند: برای رهایی از جهالت و قضاوت باید با بهره‌گیری از علم، دانش، آگاهی و آموزش، بر تاریکی جهالت غلبه کنیم. ما باید بپذیریم که همه‌چیز را نمی‌دانیم، وقتی درک و شناخت درستی از موضوعی نداریم نباید درباره آن اظهار نظر کنیم. از طرفی باید بدانیم که همه مسائل ارتباطی با ما ندارند و قرار نیست درباره هر موضوعی اظهار نظر کنیم. اگر بدون آگاهی وارد مسائل دیگران شویم و درباره آن‌ها قضاوت کنیم، ممکن است ناخواسته وارد ضدارزش شویم و در نهایت آرامش خود را از دست بدهیم. اگر دانا و آگاه باشیم، هرگز به خود اجازه نمی‌دهیم به‌راحتی درباره مسائل مختلف، به‌خصوص موضوعاتی که سود و ارتباطی با ما ندارند قضاوت کرده و حکمی صادر کنیم.

قضاوت زمانی ارزشمند می‌شود که موضوع قضاوت، خودمان باشیم؛ یعنی به جای این‌که دائماً دیگران را بررسی کنیم، رفتار و عملکرد خود را مورد ارزیابی قرار دهیم و درصدد برطرف‌کردن عیب‌ها و نقص‌های خود باشیم. برای رسیدن به این امر مهم باید لنز دوربین را به جای دیگران، روی خودمان تنظیم کنیم؛ پس تلاش کنیم قضاوت نکنیم و حتی‌الامکان حکمی، هرچند کوچک درباره دیگران صادر نکنیم؛ زیرا ممکن است قضاوت‌های جاهلانه ما سرنوشت انسان دیگری را تحت تأثیر قرار دهد و آسیب‌های جبران‌ناپذیری به باور و زندگی او وارد کند. باشد که با کسب علم و آگاهی از تاریکی جهالت خارج شویم و با روشن‌بینی، مسیر درست زندگی را پیدا کنیم. 

نویسنده: همسفر سیمین رهجوی راهنما همسفر مونا (لژیون پنجم)
رابط خبری: همسفر مبینا رهجوی راهنما همسفر مونا (لژیون پنجم)
ویرایش و ارسال: همسفر هستی رهجوی راهنما همسفر سمیه (لژیون نهم) دبیر سایت
همسفران نمایندگی ستارخان