عدالت یعنی هرچیزی در جای خودش قرار بگیرد

واژه عدالت از عدل و تعادل می‌آید؛ یعنی برابر و یکسان. همه ما قبل از ورود به کنگره فکر می‌کردیم که همه باید با هم برابر، خوشبخت و ثروتمند باشند. همه باید شغل خوبی داشته و در جامعه از جایگاه خوبی برخوردار باشند. فکر می‌کردیم که چون اینگونه نیست؛ بی عدالتی است و عدالت خداوند را زیر سوال می‌بردیم و همیشه از خدا گله می‌کردیم که چرا فرزند من بیمار شده است؟ چرا شوهر من مصرف کننده شده است و ما مشکلات مالی داریم؟ و خیلی از چراهای دیگر که با آن حال خودمان و بقیه را خراب می‌کردیم.

با ورود به کنگره کم‌کم متوجه شدیم که عدالت یعنی هر چیزی در جای خودش قرار بگیرد. یاد گرفتیم که افراد چه در کنگره و چه در بیرون از کنگره با توجه به سطح دانایی و شناخت خود، جایگاه خود را مشخص می‌کنند. کنگره‌۶۰ اعتقاد دارد که هر کسی در هر جایگاهی قرار دارد، عین عدالت است؛ یعنی خودمان تعیین کننده عدالت برای خودمان هستیم.

در کنگره قوانین، حرمت‌ها و آموزش‌ها و حتی محبت برای همه افراد یکسان است؛ ولی هر کسی متناسب با خواست و تلاش خود از آن‌ها بهره‌مند شده و نتیجه می‌گیرد. مثل نور خورشید که به همه چیز و همه کس یکسان می‌تابد و هر کسی به اندازه خواسته‌اش از آن استفاده می‌کند.

انسان‌ها به طور ذاتی دوست دارند که همه چیزهای خوب بین همه انسان‌ها به طور یکسان و مساوی تقسیم شود؛ ولی در واقع این اشتباه است؛ زیرا آیا فردی که درگیر ضدارزش‌هاست و از فرامین پیروی نمی‌کند با فردی که در صراط مستقیم حرکت کرده و پیرو فرامین است، یکسان هستند؟ آیا می‌شود بین این دو نفر تفاوتی قائل نشد؟ همان‌طور که آقای مهندس می‌فرمایند: «آیا بینایان با نابینایان با هم برابرند؟» پس نتیجه می‌گیریم که انسان ها از نظر ارزش انسانی با هم برابرند؛ ولی از نظر جایگاه و موقعیت با هم برابر نیستند و هر جایگاهی شرایط خاص خودش را دارد، جایگاه خوب یا بد، زشت یا زیبا، سفر اولی یا سفر دومی، راهنما یا مصرف کننده و هزاران جایگاه‌ دیگر که هر انسانی برای خودش به وجود می‌آورد و برخورد افراد با هر کدام از این جایگاه‌ها هم متفاوت است؛ مثلاً برخورد ما با یک فرد مصرف کننده با فردی که استاد دانشگاه است و در جامعه موقعیت و جایگاه خوبی دارد فرق می‌کند و این تفاوت رفتاری عدالت است؛ اما اگر با هر دو یک جور برخورد شود، بی‌عدالتی خواهد بود.

به طور کلی هر انسانی با توجه به دانایی خود و عملکرد و تلاش خودش جایگاهی را برای خودش مهیا می‌کند. در کنگره افراد زیادی به رهایی می‌رسند؛ اما آیا همه به تعادل و حال خوش می‌رسند؟ مسلماً کسی که آموزش‌ها را جدی نمی‌گیرد و جهان‌بینی خود را تغییر نمی‌دهد، به موقع در کارگاه و لژیون حاضر نمی‌شود، در طول سفر زیاد غیبت می‌کند و گوش به فرمان راهنما نیست؛ شاید گل رهایی را دریافت کند، اما به حال خوش و تعادل نمی‌رسد.

هر کدام از ما باید از خود بپرسیم که چرا به کنگره آمده‌ایم؟ آیا واقعاً از تاریکی‌ها و ضد‌ارزش‌ها خسته شده‌ایم یا فقط برای وقت گذرانی آمده‌ایم؟ وقتی بدانیم که فقط برای حال خوش خودمان اینجا هستیم، شرایط و مسیر سخت برایمان آسان می‌شود و دیگر می‌دانیم که برای چه تلاش می‌کنیم.

ما انسان‌ها هرگاه همه چیز به نفع ما پیش رفت، همه چیز طبق خواسته ما بود و در کارهایمان موفق بودیم، می‌گوییم عدالت در مورد ما اجرا شده است؛ اما زمانی که با سختی، مشکلات و شکست مواجه می‌شویم، آن را حق خود نمی‌دانیم، گله و شکایت می‌کنیم و آن را بی‌عدالتی می‌دانیم در صورتی که می‌دانیم شرایط و موقعیت‌های الآن ما محصول بذرهایی هستند که در گذشته کاشته‌ایم و اکنون برداشت می‌کنیم. همانطور که بارها آقای مهندس فرمودند: «اگر گندم بکاری گندم برداشت می‌کنی و اگر حنضل بکاری حنظل برداشت خواهی کرد.» در قرآن نیز خداوند می فرماید: «انسان چیزی نیست؛ جز سعی و تلاش خودش».

اگر فردی در کنگره به جایگاه راهنمایی و مرزبانی رسیده است، عین عدالت بوده؛ چون سعی و تلاش کرده و اگر فردی هم دو سال است که در سفر اول مانده و حالش خوب نیست، باز هم عین عدالت است؛ چراکه برای رسیدن به رهایی و حال خوش هیچ سعی و تلاشی نکرده و در حاشیه بوده است. فردی که خدمتگزار شده و به جایگاهی رسیده به گفته‌ها و آموزش‌ها عمل کرده و فردی هم که راکد مانده و جایگاهش هیچ تغییری نکرده؛ فرمان‌بردار خوبی نبوده است و بین این دو تفاوت زیادی هست.

در پایان باید بگویم که بسیاری از ما در انسان بودن و آموزش دیدن و فرصت حرکت کردن با هم برابر هستیم؛ اما در عملکرد، مسئولیت‌پذیری و در نهایت، رسیدن به جایگاه‌ها برابر نیستیم و این عدالت است. هر کس در هر نقطه و شرایطی که قرار دارد می‌تواند حرکت کند و جایگاه خود را تغییر دهد. هیچ کس محکوم به تحمل شرایط سخت و دشوار نبوده و مجبور نیست که همیشه در جایگاه قبلی خود باشد؛ بلکه می‌تواند با تلاش شرایط خود را تغییر دهد.

نویسنده و رابط خبری: راهنمای تازه‌واردین همسفر ژیلا
عکاس: همسفر مرضیه رهجوی راهنما همسفر مهین (لژیون دهم)
ویرایش و ارسال: همسفر مهناز رهجوی راهنما همسفر فاطمه (لژیون پنجم) نگهبان سایت
همسفران نمایندگی دنا شهرضا