مسولیت همه کارها با خودما است

راهنما همسفر پروانه:

وقتی برای اولین بار این وادی را مطالعه کردم، برداشت درستی از آن نداشتم. تصور می‌کردم توکل کردن به خداوند یعنی اینکه همه امور زندگی را به او بسپارم و منتظر باشم مشکلاتم خودبه‌خود حل شوند. اما هرچه بیشتر در آموزش‌های کنگره قرار گرفتم، متوجه شدم که مفهوم این وادی بسیار عمیق‌تر از آن چیزی است که در ابتدا تصور می‌کردم. مسئولیت بسیاری از مشکلات زندگی خود را نمی‌پذیرفتم. اگر در خانواده اختلافی به وجود می‌آمد، دیگران را مقصر می‌دانستم. اگر از نظر مالی دچار مشکل می‌شدم، شرایط و محیط را سرزنش می‌کردم. از پذیرش مسئولیت فرار می‌کردم. همیشه تصور می‌کردم که عوامل بیرونی باعث وضعیت من شده‌اند و من نقشی در به وجود آمدن مشکلات ندارم.

این نوع نگرش باعث شده بود که قدرت تغییر را از خودم بگیرم. زیرا تا زمانی که انسان مسئولیت مسئله‌ای را نپذیرد، برای حل آن نیز اقدامی نخواهد کرد. وادی چهارم به من آموخت که خداوند برای انسان اختیار، عقل و قدرت انتخاب قرار داده است و انتظار دارد که انسان از این نعمت‌ها استفاده کند. اگر قرار بود همه مسائل بدون تلاش ما حل شوند، دیگر نیازی به تفکر، آموزش و حرکت نبود.

در این وادی یاد می‌گیریم که توکل با سلب مسئولیت تفاوت دارد. توکل یعنی من تمام توان، دانش و تلاش خود را به کار بگیرم و در ادامه نتیجه را به خداوند بسپارم. اما سلب مسئولیت یعنی هیچ اقدامی انجام ندهم و انتظار داشته باشم نیرویی بیرونی مشکلات مرا حل کند. این دو مفهوم کاملاً با یکدیگر متفاوت هستند.

یکی از مهم‌ترین آموزش‌هایی که از این وادی گرفتم؛ زمانی که وارد کنگره شدم، متوجه شدم راهنما مسیر را نشان می‌دهد، آموزش‌ها در اختیار من قرار می‌گیرد و ساختار کنگره بستری مناسب برای رشد فراهم می‌کند، اما عمل کردن به آموزش‌ها بر عهده خود من است. اگر در جلسات حضور منظم نداشته باشم و اگر فرمان‌برداری نکنم، هیچ اتفاق مثبتی نخواهد افتاد.

در گذشته همیشه به دنبال مقصر بودم، اما این وادی به من آموخت که ابتدا سهم خودم را در هر موضوع پیدا کنم. شاید شرایط بیرونی تأثیرگذار باشند، اما نقش اصلی را انتخاب‌ها و عملکرد خود من ایفا می‌کنند. وقتی این موضوع را پذیرفتم، احساس قدرت بیشتری کردم. زیرا فهمیدم همان‌طور که در به وجود آمدن بسیاری از مشکلات نقش داشته‌ام، در حل آن‌ها نیز می‌توانم نقش داشته باشم.

به نظر من یکی از دلایل مهمی که انسان‌ها دچار ناامیدی می‌شوند، این است که مسئولیت زندگی خود را به دیگران یا شرایط واگذار می‌کنند. وقتی فردی تصور می‌کند همه چیز خارج از اختیار اوست، انگیزه‌ای برای تغییر نخواهد داشت؛ اما زمانی که مسئولیت را می‌پذیرد، درهای جدیدی به روی او باز می‌شود و می‌تواند برای ساختن آینده‌ای بهتر اقدام کند.

این وادی به من یاد داد که خداوند همیشه یاری‌رسان انسان است، اما این یاری زمانی معنا پیدا می‌کند که خود انسان نیز حرکت کند. همان‌طور که در طبیعت برای به دست آوردن هر نتیجه‌ای باید بذری کاشته شود، در زندگی نیز برای رسیدن به آرامش، موفقیت و رهایی باید تلاش و حرکت وجود داشته باشد. خداوند زمینه رشد را فراهم می‌کند، اما قدم برداشتن وظیفه خود ماست.

من امروز هر زمان که با مسئله‌ای روبه‌رو می‌شوم، سعی می‌کنم به جای فرار از مسئولیت، ابتدا نقش خودم را بررسی کنم. از خودم می‌پرسم چه کاری می‌توانم انجام دهم و چه تغییری باید در نگرش یا عملکردم ایجاد کنم؟ این نوع نگاه باعث شده است که آرامش بیشتری داشته باشم و با امید و اعتماد بیشتری به مسیر ادامه دهم.

در پایان می‌توانم بگویم که وادی چهارم یکی از وادی‌های کلیدی و سرنوشت‌ساز است؛ زیرا انسان را از جایگاه قربانی بودن خارج می‌کند و به جایگاه مسئولیت‌پذیری می‌رساند. این وادی به ما می‌آموزد که برای ساختن زندگی بهتر باید مسئولیت افکار، گفتار و کردار خود را بپذیریم و با توکل به خداوند در مسیر درست حرکت کنیم. هر اندازه مسئولیت‌پذیری ما بیشتر شود، توانایی ما برای حل مسائل و رسیدن به آرامش نیز افزایش خواهد یافت.

از خداوند سپاسگزارم که فرصت آشنایی با آموزش‌های کنگره۶۰ را برای من فراهم کرد تا بتوانم با کمک این آموزش‌ها نگاه متفاوتی به زندگی پیدا کنم و مسئولیت مسیر خود را بپذیرم.

همسفر مهناز:

وادی‌های تفکر؛ وادی اول با این پیام آغاز می‌شود که «با تفکر، ساختارها آغاز می‌شود.» یعنی برای هر حرکت صحیح و هر تغییر اساسی، باید ابتدا اندیشیدن را بیاموزیم. وادی دوم نیز به ما یادآوری می‌کند که «جهت بیهودگی به حیات نیامده‌ایم» و زندگی انسان هدفمند و معنادار است. در وادی سوم هم تأکید می‌شود که «باید خودمان فکر کنیم»، زیرا بیشترین بار مسئولیت حیات ما بر عهده خود ماست.

اما وادی چهارم که موضوع دستورجلسه امروز است، با جمله‌ای بسیار مهم و تأمل ‌برانگیز بیان می‌شود:«در مسائل حیاتی، سپردن به خداوند یعنی سلب مسئولیت از خویشتن.» شاید در نگاه اول، این جمله برای بعضی‌ها عجیب به نظر برسد، اما با کمی دقت متوجه می‌شویم که منظور این وادی، نفی ایمان و توکل نیست؛ بلکه تأکید بر پذیرش مسئولیت در زندگی است.

در این وادی می‌آموزیم که مسئولیت را نباید به خداوند واگذار کنیم. این نکته بسیار مهم است. زیرا در تمام هستی، هیچ رابطه‌ای به‌صورت یک‌طرفه شکل نمی‌گیرد؛ حتی در میان انسان‌ها نیز مسئولیت همیشه دوطرفه است. برای مثال، یک پدر در قبال همسر و فرزند خود مسئولیت دارد، اما همسر و فرزند نیز در برابر او وظایفی بر عهده دارند.

همچنین در رابطه میان معلم و دانش‌آموز، هر دو نسبت به یکدیگر مسئول هستند. در کنگره نیز نمی‌توان گفت که راهنما فقط در برابر رهجو مسئول است، اما رهجو در برابر راهنما هیچ مسئولیتی ندارد. بنابراین، مسئولیت همواره متقابل است.

وادی چهارم به ما آموزش می‌دهد که باید مسئولیت زندگی خود را بپذیریم و از زیر بار آن شانه خالی نکنیم. نباید با ظاهری حق‌به‌جانب، یا با توجیهات به‌ظاهر معنوی و عرفانی، مسئولیت را به خداوند واگذار کنیم و خودمان در گوشه‌ای با تنبلی و سستی بنشینیم و انتظار داشته باشیم که خداوند مشکلات ما را حل کند. اینکه از خدا بخواهیم بدهی ما را بدهد، یا بدون هیچ حرکت و تلاشی مشکل ما را برطرف کند، در حقیقت نوعی فرار از مسئولیت است.

نتیجه‌‌ای که از این وادی می‌گیریم، این است که باید مشکلات خود را تا جایی که در توان داریم، با تلاش، تفکر و عملِ درست حل کنیم و به دیگران وابسته نباشیم. البته این به معنای انکار یاری خداوند نیست؛ بلکه به این معناست که وقتی انسان مسئولیت خود را بپذیرد و در مسیر درست حرکت کند، قدرت مطلق و نیروی مافوق نیز او را یاری، هدایت و حمایت خواهد کرد.

رابط خبری: همسفر اکرم رهجوی راهنما همسفر پروانه (لژیون اول)
عکاس: همسفر فرزانه رهجوی راهنما همسفر پریسا (لژیون سوم)
ارسال: همسفر لیلا رهجوی راهنما همسفر پریسا (لژیون سوم) نگهبان سایت
همسفران نمایندگی ایران