صورت مسئله اعتیاد؛ شناختی برای رسیدن به درمان

ششمین جلسه از دور نوزدهم سری کارگاه های آموزشی خصوصی کنگره 60 نمایندگی بیرجند، ویژه مسافران با استادی راهنمای محترم تازه واردین مسافر حسین ، نگهبانی مسافر محمد صادق و دبیری مسافر محمد حسین با دستور جلسه" صورت مسئله اعتیاد " در روز یکشنبه 5 مهر ماه 1405 راس ساعت 17:00 آغاز به کار نمود.

خلاصه سخنان استاد:

ابتدا تشکر می‌کنم از ایجنت محترم نمایندگی، گروه مرزبانی، نگهبان، راهنمایان لژیون چهارم و ششم که زحمت کشیدند تا من بتوانم در این جایگاه خدمتی حضور داشته باشم و آموزش بگیرم. خداوند را سپاسگزارم که در جایی هستم که باید باشم.

دستور جلسه امروز، «صورت مسئله اعتیاد» است. خواهش می‌کنم به این دستور جلسه مهم توجه داشته باشیم تا در پایان جلسه، هرکدام از ما اگر بخواهیم خارج از کنگره با فردی در مورد اعتیاد و کنگره ۶۰ صحبت کنیم، حداقل مطلبی برای ارائه داشته باشیم؛ به‌گونه‌ای که کلام ما بتواند در جذب و آشنایی آن فرد با مسیر درمان مؤثر باشد.

اما اینکه چرا «صورت مسئله اعتیاد» بخش مهمی از مسئله درمان ماست، می‌خواهم با یک مثال شروع کنم.

وقتی یک خودرو دچار خرابی می‌شود، صاحب آن به مکانیکی یا تعمیرگاه مراجعه می‌کند. تعمیرکار زمانی می‌تواند کار خود را به‌درستی انجام دهد که ابتدا عیب خودرو را به‌درستی تشخیص دهد. گاهی صاحب خودرو از مشکل موجود اطلاع دارد و می‌گوید: «سرسیلندر خودرو سوخته است» یا می‌داند کدام قسمت خودرو دچار مشکل شده است. اما اگر خودش نتواند مشکل را تشخیص دهد، این وظیفه مکانیک است که عیب را پیدا کند. در واقع، زمانی می‌توان انتظار تعمیر صحیح را داشت که صورت مسئله و عیب خودرو به‌درستی تشخیص داده شده باشد. گاهی اوقات نیز مشاهده می‌کنیم که فردی مرتب قطعات مختلف خودرو را تعویض می‌کند، اما خودرو همچنان درست کار نمی‌کند. دلیل این اتفاق می‌تواند این باشد که مشکل اصلی به‌درستی شناسایی نشده است. بحث «صورت مسئله اعتیاد» نیز دقیقاً به همین موضوع مربوط می‌شود.

همه ما که در اینجا جمع شده‌ایم، به این دلیل بوده است که با یک مشکل، یک مسئله و یک معضل بزرگ به نام اعتیاد روبه‌رو بوده‌ایم؛ اما شناخت درستی از این مسئله نداشته‌ایم. یعنی نمی‌دانستیم مشکل اصلی ما چیست و چه چیزی در وجود ما دچار آسیب شده است. البته این مسئله فقط مربوط به ما نبوده است؛ بلکه در گذشته، در سطح جهان نیز شناخت و آگاهی کاملی از صورت مسئله اعتیاد وجود نداشت.

کاری که آقای مهندس دژاکام انجام دادند، ارائه «صورت مسئله اعتیاد» بود. یکی از نخستین اقدامات علمی ایشان در این زمینه، ارائه مقاله «صورت مسئله اعتیاد» بود. اگر اشتباه نکنم، در سال ۱۳۷۸ کنگره‌ای در رابطه با درمان اعتیاد در زاهدان برگزار شد که آقای مهندس مقاله خود را در آنجا ارائه کردند و همان‌جا نیز مورد قبول قرار گرفت. این موضوع را می‌توان شروع حرکتی برای حل بحران بزرگ اعتیاد در دنیا دانست.

اما خود «صورت مسئله اعتیاد» چیست؟

همه کسانی که در زمینه درمان اعتیاد فعالیت می‌کردند، سؤالات مختلفی در مورد اعتیاد در ذهن داشتند؛ اینکه اعتیاد چه نوع بیماری است؟ آیا یک بیماری فکری است؟ آیا یک بیماری فیزیولوژیک است؟ آیا ارثی است؟ آیا از طریق ژن منتقل می‌شود؟ سؤالات بسیار زیادی در این زمینه وجود داشت.

آقای مهندس آمدند و صورت مسئله اعتیاد را ارائه کردند و بیان کردند که مسئله اعتیاد از اینجا شکل می‌گیرد که ما یک‌سری مواد را از بیرون وارد بدن خود کرده‌ایم و این مواد به‌تدریج جایگزین مواد شبه‌افیونی طبیعی بدن ما شده‌اند.

اگر بخواهم این موضوع را ساده‌تر و روان‌تر بیان کنم، باید بگویم که بدن انسان به‌شدت هوشمند است. زمانی که ما، قبل از مصرف مواد، هیچ ماده‌ای را از بیرون وارد بدن نکرده بودیم، خود بدن به‌صورت طبیعی و خودکار مواد مورد نیاز ما را برای خواب، خوراک، استراحت، شادی، غم و سایر حالات مختلف، در زمان مناسب و به اندازه مورد نیاز تولید می‌کرد. ما پیش از مصرف مواد مخدر، در زندگی روزمره خود با چنین مشکلی مواجه نبودیم. اما به‌دلیل ناآگاهی، به مرحله‌ای رسیدیم که موادی را از خارج وارد بدن خود کردیم. این مواد به‌تدریج چرخه طبیعی بدن را مختل کردند و سیستمی را که در کنگره ۶۰ از آن با عنوان «سیستم ایکس» یاد می‌کنیم، تحت تأثیر قرار دادند.

اما سیستم ایکس چیست؟ سیستم ایکس، یک سیستم شبه‌افیونی در بدن انسان است که به‌صورت طبیعی مواد و هورمون‌های مورد نیاز بدن را تأمین می‌کند. از آن به‌عنوان سیستم بیوشیمی بدن نیز یاد می‌شود و در واقع، همان سیستم تولیدکننده مواد شبه‌افیونی طبیعی بدن است. برای مثال، زمانی که پای من دچار درد می‌شود، بدن از طریق مغز پیام لازم را دریافت می‌کند و متناسب با آن، مواد مورد نیاز را تولید می‌کند. به‌عنوان مثال، در اینجا می‌توان گفت بدن به سیستم خود فرمان می‌دهد که برای کنترل درد، مورفین طبیعی مورد نیاز را تولید کند.
اما من با مصرف مواد مخدر، همین مواد را از بیرون وارد بدن کردم. این اتفاق به‌تدریج باعث شد چرخه طبیعی بدن من دچار اختلال شود. یعنی با وارد کردن مواد مخدر به بدن، این مواد را جایگزین عملکرد طبیعی بدن کردم و در نتیجه، چرخه طبیعی تولید مواد شبه‌افیونی بدن از حالت طبیعی خارج شد.
این همان چیزی است که ما از آن به‌عنوان «صورت مسئله اعتیاد» یاد می‌کنیم. یعنی من با مصرف مواد مخدر، سیستم شبه‌افیونی بدن خود را از کار انداخته‌ام و عملکرد طبیعی آن را دچار اختلال کرده‌ام. در اینجا این سؤال مطرح می‌شود که چرا مواد مخدر می‌توانند سیستم شبه‌افیونی بدن را از حالت طبیعی خارج کنند، اما آب خوردن یا غذا خوردن چنین تأثیری ندارد؟

زیرا مواد مخدر از سد خونی مغزعبور می‌کنند، وارد جریان خون می‌شوند، واکنش‌های شیمیایی ایجاد می‌کنند و در نتیجه، بدن را از حالت تعادل طبیعی خارج می‌سازند. بنابراین، در این مرحله من درد و مشکل خود را متوجه می‌شوم. متوجه می‌شوم که با مصرف مواد مخدر، به سیستم طبیعی بدن خود آسیب زده‌ام. این همان «صورت مسئله اعتیاد» است.

در پی این آسیب به سیستم طبیعی بدن، زمانی که سیستم ضد درد من به‌درستی کار نکند، تفکر من نیز تحت تأثیر قرار می‌گیرد و عملکرد طبیعی خود را نخواهد داشت. خلق‌وخو و حالات درونی من نیز دچار اختلال می‌شود و در ادامه، روان و آن چیزی که ما در کنگره از آن به‌عنوان رفتار و جهان‌بینی یاد می‌کنیم، تحت تأثیر قرار خواهد گرفت.

همین مثلث و همین روندی که در آن سیستم طبیعی بدن من دچار اختلال شده است، توسط آقای مهندس شناسایی شد و ایشان با استفاده از روش مهندسی معکوس، راه درمان آن را ارائه کردند. به این معنا که ایشان مطرح کردند طی یک دوره ده تا یازده ماهه، می‌توان با استفاده از شربت اپیوم و به‌صورت تدریجی، این سیستم را بازسازی کرد. درمان اعتیاد به روش DST که امروز در کنگره ۶۰ دنبال می‌شود، بر پایه همین شناخت از صورت مسئله اعتیاد شکل گرفته است.

در پی شناخت صورت مسئله اعتیاد، بسیاری از مشکلات دیگر نیز مورد توجه قرار گرفت و راه درمان آن‌ها ارائه شد. درمان سیگار نیز مطرح شد و مشخص شد که سیگار هم از همین مسیر، بر سیستم جسم تأثیر می‌گذارد. آقای مهندس همین موضوع را مورد توجه قرار دادند و روش درمان آن را نیز ارائه کردند. درمان چاقی نیز مطرح شد و در ادامه، کنگره ۶۰ در زمینه درمان اعتیاد بسیار موفق عمل کرد و این روش گسترش پیدا کرد و فراگیر شد. اکنون نیز امیدواریم که این مسیر در ادامه، پیشرفت بیشتری داشته باشد.

در مجموع، «صورت مسئله اعتیاد» موضوعی ساده است و نباید آن را بیش از حد پیچیده کنیم. یک سیستم داخلی بدن من در اثر مصرف مواد مخدر دچار اختلال شده است و برای درمان این اختلال، به زمان نیاز داریم تا به روش DST و به‌صورت تدریجی، این سیستم به تعادل و عملکرد طبیعی خود بازگردد.

از اینکه به صحبت‌های من گوش دادید، سپاسگزارم.

مرزبان خبری: مسافر جلیل
صوت: مسافر جمال لژیون ششم
ضبط و تایپ: مسافر محسن لژیون سوم
عکاس: مسافر فرشید لژیون سوم
ارسال خبر: مسافر محسن لژیون سوم