از سایت، فضای مجازی و هوش مصنوعی در کنگره ۶۰ چگونه استفاده میکنم؟
به نام قدرت مطلق الله
وقتی به دستور جلسه «از سایت، فضای مجازی و هوش مصنوعی در کنگره ۶۰ چگونه استفاده میکنم؟» فکر میکنم، متوجه میشوم که موضوع اصلی فقط آشنایی یا استفادهکردن یا نکردن از کامپیوتر، اینترنت یا یک فناوری جدید نیست؛ بلکه موضوع، نحوه استفاده انسان از ابزارهایی است که در اختیار او قرار گرفتهاند.
امروزه دیگر اینترنت و فضای مجازی بخشی جدا از زندگی انسان نیستند و هوش مصنوعی نیز با سرعت زیادی وارد زندگی، آموزش، تحقیق، ارتباطات و حتی نحوه تولید محتوا شده است. حالا دیگر سؤال اصلی برای من این نیست که آیا از این ابزارها استفاده کنم یا نه؛ سؤال این است که چگونه از آنها استفاده کنم که در مسیر آموزش، خدمت، رشد و انتقال پیام کنگره ۶۰ باشند؟
سایت کنگره ۶۰ برای من فقط یک پایگاه اینترنتی نیست. وقتی وارد سایت میشوم، با مجموعهای از آموزشها، نوشتارها، دستورجلسات، فایلهای صوتی، تحقیقات، اخبار، گزارشها و تجربههای مسافران و همسفران روبهرو میشوم. از سوی دیگر، بخش بزرگی از دانش و فعالیت کنگره در همین بستر جمعآوری و منتشر میشود. بنابراین، اولین کاری که باید در راستای آموزش کاملتر و دقیقتر بهعنوان مکمل کارگاهها و لژیون انجام بدهم، استفاده منظم و هدفمند از سایت کنگره ۶۰ است. به عبارتی دیگر، من میتوانم و باید هر روز زمانی را برای مطالعه مطالب سایت اختصاص بدهم، دستورجلسات را دنبال کنم، مطالب مرتبط با جهانبینی و آموزشهای کنگره را مطالعه کنم، تجربههای مسافران و همسفران را بخوانم و از مطالبی که برایم کاربرد دارد در زندگی خود استفاده کنم.
به نظر من، بازدید از سایت فقط برای افزایش یک عدد در آمار بازدید نیست. وقتی شخصی در اینترنت به دنبال راهی برای درمان اعتیاد یا آشنایی با کنگره ۶۰ است، محتوایی که ما تولید و منتشر کردهایم میتواند یکی از مسیرهای آشنایی او با کنگره باشد. در کنگره نیز بر همین نقش سایت در آموزش، انتقال پیام و رساندن پیام رهایی به انسانهایی که هنوز راه خود را پیدا نکردهاند تأکید شده است.
پس هر بار که وارد سایت میشوم، فقط یک بازدیدکننده نیستم؛ میتوانم یک دریافتکننده آموزش و در صورت داشتن توان و اجازه، یک خدمتگزار در انتقال آموزش هم باشم.
از سایت فقط مطلب نمیگیرم؛ بلکه آموزش هم میگیرم
یکی از مهمترین تفاوتهای استفاده درست و نادرست از سایت برای من، تفاوت بین «خواندن» و «آموزشگرفتن» است. یعنی ممکن است چندین مطلب را بخوانم، اما اگر هیچ تغییری در نگرش و رفتار من ایجاد نشود، بلکه فقط اطلاعات جمع کردهام. سایت زمانی برای من مفید است که مطلبی را بخوانم، در آن تفکر کنم، برداشت خودم را پیدا کنم و ببینم چگونه میتوانم آن را در زندگی خود اجرایی کنم که این یعنی همان «جهانبینی کاربردی». این بدان معناست که سایت دریچهای برای آموزش و آگاهی است و مقوله آموزش در کنگره فقط به زمان حضور در جلسات کارگاهها و لژیون محدود نمیشود. به همین دلیل، استفاده من از سایت باید از حالت پراکنده خارج شود؛ یعنی باید بدانم دنبال چه هستم؟ چه چیزی را میخوانم؟ و از هر مطلب سایت چه برداشتی دارم؟
فضای مجازی؛ فرصتی برای خدمت
فضای مجازی برای من فقط محلی برای دیدن تصاویر، فیلمها و پیامهای کوتاه نیست. فضای مجازی میتواند پلی باشد میان فردی که در کنگره حضور دارد و انسانی که شاید هزاران کیلومتر دورتر، هنوز در تاریکی اعتیاد به دنبال راهی برای رهایی است.
همانطور که جناب مهندس بارها تأکید کردهاند، کنگره ۶۰ سالهاست از ظرفیت فضای مجازی برای انتقال آموزش، اخبار، تجربیات، تصاویر رهایی، فعالیتهای ورزشی و مطالب آموزشی استفاده کرده است و فضای مجازی بهعنوان پلی برای رساندن پیام کنگره به جهان مورد بهرهبرداری واقع شده است.
پس من نیز باید یاد بگیرم پیش از انتشار هر مطلبی در قالب مقاله، دلنوشته و... از خودم بپرسم که آیا این چیزی که مینویسم، کمکی به آموزش میکند؟ آیا تجربهای واقعی را منتقل میکند؟ آیا پیام کنگره را بهدرستی منتقل میکند؟ آیا با حرمتهای کنگره سازگار است؟ آیا ممکن است یک انسان دیگر با خواندن این مطلب، راهی برای مطالعه و شناخت بیشتر کنگره ۶۰ و مسیر درمان پیدا کند؟
اگر پاسخ این سؤالات مثبت باشد، حضور من در فضای مجازی و نوشتن مطلب میتواند تبدیل به خدمت شود.
حرمت در فضای مجازی را جدی میگیرم
یکی از نکات مهمی که از کنگره ۶۰ در حوزه سایت و فضای مجازی میآموزم این است که مجازیبودن یک فضا به معنای غیرواقعیبودن پیامدهای آن نیست.
در پیام «حرمت سایت کنگره ۶۰» که توسط نگهبان کنگره، یعنی مهندس دژاکام، در تاریخ ۲۳ خرداد ۱۳۹۰ منتشر شده است، میخوانیم:
«فضای مجازی خود در نوع خودش فضاییست کاملاً حقیقی و آنقدر حقیقی است که از حقیقی هم حقیقیتر است، ولی نکته اصلی و اساسی در اینجاست که در فضایی که نام آنرا مجازی گذاشتهاند، نفس اماره انسان به دلیل نبودن خیلی از قید و بندها آزادتر حرکت میکند و با کوچکترین حرکت ضدارزشی قادر است مثل گردباد انسان را به آرامی، اما به عمق ظلمت هدایت میکند، بنابراین در این فضا بایستی به مراتب بیشتر مراقبت نمود تا شیطان به زیباترین شکل ممکن و موجه وارد افکار و اندیشه انسان نگردد، بنابراین اجرای حرمتهای کنگره به اضافه حرمتهای دیگری که خود میدانید از اهمیت بالاتری برخوردار است.»
چنانکه ملاحظه میشود، کنگره از سالها پیش بر ضرورت رعایت حرمت در فضای مجازی تأکید کرده و هشدار داده است که آزادی بیشتر در فضای مجازی، میتواند زمینه رفتارهای نادرست و ضدارزشی را بیشتر کند و درنتیجه، انسان بهآرامی در عمق ظلمت گرفتار شود. برای من، این موضوع یعنی پیش از بازدید و انتشار هر پست، کامنت، عکس، فیلم یا مطلب، باید آگاه باشم و مسئولیت آن را بپذیرم.
من نباید برای جلب توجه، بزرگنمایی کنم. نباید مطلبی را که از صحت آن مطمئن نیستم منتشر کنم. نباید تجربه شخصی خودم را بهجای حقیقت عمومی و همگانی قرار بدهم. نباید مطلب دیگران را بدون رعایت امانت و ذکر منبع بازنشر کنم و نباید با عنوان کنگره، محتوایی تولید کنم که با آموزشها و حرمتهای آن هماهنگ نیست.
بهطور کلی، در فضای مجازی نیز باید همان انسانی باشم که در فضای حقیقی هستم.
هوش مصنوعی؛ دستیار من، نه جایگزین من
قسمت سوم این دستورجلسه برای من از دو قسمت اول حساستر است؛ زیرا هوش مصنوعی میتواند در زمان بسیار کوتاهی اطلاعات زیادی در اختیار من قرار دهد، اما همین قدرت اگر درست استفاده نشود، ممکن است باعث شود کمکم خودم فکرکردن، نوشتن و تجربهکردن را کنار بگذارم و صرفاً به اطلاعات و خروجیهای هوش مصنوعی اکتفا و بسنده کنم.
مهندس دژاکام و دکتر امین نیز بارها بر این موضوع تأکید کردهاند که هوش مصنوعی باید همواره ابزاری برای کمک به دانستن و بهترشدن باشد، نه جایگزین خود انسان. بنابراین، من نیز به تأسی از این بزرگان استفاده خودم از هوش مصنوعی را بر همین اساس و در بخشهای زیر تعریف میکنم:
اول: برای یادگیری
یعنی میتوانم یک موضوع را مطالعه کنم و سپس از هوش مصنوعی بخواهم که همان موضوع را با زبان ساده برایم توضیح دهد، مفاهیم دشوار را دستهبندی کند، میان چند مفهوم تفاوت ایجاد کند یا برای مطالعه بیشتر، پرسشهایی در اختیارم قرار دهد. اما هرگز نباید فراموش کنم که در نهایت، منبع اصلی آموزش کنگره برای من، خود کنگره و منابع مورد تأیید آن است، نه پاسخ یک ماشین!
حتی هوش مصنوعی میتواند برای یک متن آموزشی از منابع کنگره ۶۰، پرسشهای متداول در راستای یادگیری عمیق پیشنهاد دهد تا از این طریق هم آگاهی خود را افزایش دهم و هم برای آزمونهای راهنمایی و سایر موارد مشابه آمادگی لازم را داشته باشم.
دوم: برای بهتر نوشتن
یعنی ممکن است تجربهای داشته باشم، اما نتوانم آن را خوب بیان کنم تا بهصورت دلنوشته در سایت منتشر شود. در اینجا هوش مصنوعی میتواند به کمک کند بدین شکل که متن من را از نظر نگارشی اصلاح کند، ساختار متن را بهتر کند، تیترهای مناسب پیشنهاد دهد، جملههای طولانی را روانتر کند و اشتباههای املایی و دستوری را پیدا و اصلاح کند، اما محتوا، تجربه و برداشت باید از خود من باشد؛ در واقع، من نباید از هوش مصنوعی بخواهم که بهجای من «تجربه» بسازد یا داستانی خیالی و فانتزی بنویسد که من آن را زندگی نکردهام.
سوم: برای بهتر دیدهشدن مطالب
اینجا هوش مصنوعی میتواند یک دستیار بسیار مفید باشد. یعنی من میتوانم نوشته خودم را به هوش مصنوعی بدهم و از آن بخواهم بررسی کند که آیا عنوان واضح است؟ آیا پاراگرافبندی مناسب است؟ آیا تیترهای فرعی درست انتخاب شدهاند؟ آیا پرسشهایی که مردم واقعاً جستوجو میکنند در متن پاسخ داده شدهاند؟ آیا متن بیش از حد طولانی یا پراکنده است؟ آیا تصویر انتخابی با متن مقاله تناسب دارد؟ آیا میتوان از این مطلب، چند محتوای کوتاه برای فضای مجازی تهیه کرد؟
در این حالت، AI یا همان هوش مصنوعی، موتور تقویتکننده محتوای من است، نه نویسنده اصلی آن.
سئو؛ راهی برای گمنشدن پیام در جهان پهناور اینترنت
وقتی صحبت از دیدهشدن یا همان سئوی سایت کنگره میشود، نمیتوان موضوع موتورهای جستوجو را نادیده گرفت.
ممکن است فردی نیمهشب در اینترنت عبارتهایی مانند «درمان اعتیاد»، «روش DST»، «درمان اعتیاد با روش تدریجی»، «کنگره ۶۰» یا پرسشهای مرتبط با اعتیاد و خانواده را جستوجو کند. اگر محتوای مفید، اصیل و قابل اعتماد در سایت کنگره وجود داشته باشد، این محتوا میتواند همان نقطهای باشد که آن فرد برای اولینبار با کنگره آشنا میشود.
من سئو را فقط افزایش بازدید نمیدانم، بلکه سئو برای من یعنی کاری کنم محتوای درست، در زمان درست، به دست انسانی برسد که به آن نیاز دارد.
در عین حال، سئو نباید به تکرار مصنوعی کلمات کلیدی تبدیل شود. سابقه اصول وبلاگنویسی کنگره نیز بر محتوای اصیل، پرهیز از کپی و افزودن تجربه و دیدگاه شخصی تأکید داشته است. پس میتوانم از هوش مصنوعی برای بهینهسازی یک مطلب استفاده کنم، اما نه برای تولید انبوه متنهای مشابه، غیرواقعی و بیروح.
پیشنهاد به واحد سایت و فضای مجازی مرکز
به اعتقاد من، یک مطلب خوب میتواند به چند خدمت تبدیل شود. مثلاً فرض کنیم که یک تجربه واقعی درباره یکی از آموزشهای کنگره ۶۰ نوشته و در سایت کنگره منتشر شده است. به اعتقاد من میتوان با کمک ابزارهای دیجیتال و هوش مصنوعی، همان محتوای اصیل را در راستای نشر و گسترش آموزشهای کنگره در سطح جهانی، به شکلهای مختلف تبدیل کرد: در قالب مقاله کامل در سایت؛ سپس خلاصه آموزشی و پست اینستاگرامی؛ بعد سناریوی یک انیمیشن کوتاه؛ بعد فایل صوتی یا متن مناسب برای انتشار؛ و سپس پرسش و پاسخهای کوتاه برای مخاطبانی که هنوز با کنگره آشنا نشدهاند در قالب مرکز پاسخگویی آنلاین با کمک هوش مصنوعی و نظارت کاربر انسانی.
در این روش، یک پیام بارها کپی نشده است؛ بلکه یک تجربه واقعی را در قالبهای مختلف و متناسب با هر مخاطب ارائه میدهیم.
هوش مصنوعی و حفظ گنجینه دانش کنگره
به نظر من یکی از مهمترین کاربردهای هوش مصنوعی برای کنگره ۶۰، فقط تولید محتوای جدید نیست؛ بلکه حفظ، طبقهبندی و قابل جستوجوکردن محتواهای قدیمی است.
کنگره ۶۰ سالها تجربه، مقاله، فایل صوتی، گزارش، آغازنامه، گفتوگو، آموزش و نوشته در اختیار دارد. هوش مصنوعی میتواند کمک کند که این گنجینه بهتر سازماندهی شود. مثلاً من بتوانم در یک سامانه جستوجوی هوشمند بپرسم که «مطالب مرتبط با وادی اول را نشان بده.» یا «تمام مطالب آموزشی درباره جهانبینی را پیدا کن.» یا «تجربههای مسافران درباره سفر اول را دستهبندی کن.» یا «مطالب انگلیسی مربوط به یک موضوع خاص را پیدا کن.» البته چنین سامانهای باید بر اساس منابع رسمی و تأییدشده کنگره ۶۰ طراحی شود و پاسخ آن نیز قابل ردیابی به منبع اصلی باشد.
به اعتقاد من، این کار میتواند دسترسی به گنجینه غنی آموزشی کنگره را بسیار سادهتر کند، بدون آنکه هوش مصنوعی جای آموزش و راهنمایی انسانی را بگیرد.
کاربرد هوش مصنوعی در خدمت سایت و فضای مجازی
به اعتقاد من، هوش مصنوعی میتواند در بخش رسانه و سایت نیز کمکرسان باشد. در خبرنویسی، بهعنوان استخراج نکات اصلی از گزارش خام و پیشنهاد ساختار خبر. در ویرایش، اصلاح نگارشی و افزایش خوانایی متن، بدون تغییر مفهوم و تجربه نویسنده. در آرشیو، دستهبندی هوشمند مطالب قدیمی. در جستوجو، یافتن سریع مطالب مرتبط در آرشیو. در ترجمه، کمک به ترجمه مطالب فارسی برای سایت انگلیسی، با نظارت و بازبینی کاربر انسانی. در تولید محتوا، تبدیل صوت به متن و تولید زیرنویس برای محتوای ویدئویی. در تولید رسانه، تبدیل متن به صوت یا رسانه. در سئو، پیشنهاد عنوان، توضیحات متا، ساختار تیترها، پرسشهای متداول و ارتباط داخلی بین مطالب. در تحلیل داده، بررسی اینکه مخاطبان بیشتر چه موضوعاتی را جستوجو میکنند و کدام محتواها بیشتر مورد استقبال قرار گرفتهاند. در پالایش اولیه محتوا، کمک به شناسایی مطالب تکراری، خطاهای نگارشی یا محتوای نامتناسب با آموزشها و حرمتهای کنگره ۶۰ پس از بررسی انسانی و... . اما در تمام این موارد، تصمیم نهایی باید با انسان باشد و نه ماشین!
هوش مصنوعی نباید فکرکردن مرا تعطیل کند
اگر من به جایی برسم که برای هر سؤال فوراً از هوش مصنوعی جواب بخواهم و دیگر خودم مطالعه، تجربه و فکر نکنم و در پی آن، برداشت نداشته باشم، در واقع از یک ابزار برای رشد استفاده نکردهام؛ بلکه خودم را وابسته به ابزار کردهام.
کنگره ۶۰ سالهاست درباره اهمیت تفکر، آموزش، تجربه و حرکت صحبت میکند. بنابراین، برای من بهترین مدل استفاده از هوش مصنوعی این است که خودم بخوانم، خودم فکر کنم، خودم تجربه کنم، خودم برداشت کنم و در نهایت از هوش مصنوعی برای بهتر فهمیدن، بهتر نوشتن و بهتر منتقلکردن آگاهیام استفاده کنم. این موضوع، تفاوت بسیار مهمی است.
من بهعنوان یک رهجوی کنگره چه کاری باید بکنم؟
من از امروز میتوانم برای خودم چند عادت ساده ایجاد کنم: هر روز بخشی از زمانم را برای مطالعه سایت کنگره ۶۰ اختصاص میدهم. درباره مطالبی که میخوانم، فکر میکنم و آنها را در زندگیام کاربردی میکنم. اگر تجربهای برای نوشتن داشته باشم، خودم آن را مینویسم و بعد برای ویرایش و بهبود ساختار از ابزار کمکی هوش مصنوعی استفاده میکنم. در فضای مجازی هر چیزی را منتشر نمیکنم و حرمت، امانتداری و مسئولیت را در نظر میگیرم. مطالب دیگران را بدون رعایت منبع و امانت کپی نمیکنم. از هوش مصنوعی برای آموزش، تحقیق، ویرایش، سازماندهی و بهتر دیدهشدن استفاده میکنم؛ اما اجازه نمیدهم به جای من حرف بزند. و اگر روزی امکان خدمت در بخش سایت یا فضای مجازی برای من فراهم شد، آن را فقط یک کار معمولی نمیبینم؛ بلکه فرصتی برای خدمت به دیگران میدانم.
شاید یک مقاله، یک تصویر، یک فایل صوتی، یک گزارش یا حتی یک جمله کوتاه، در لحظهای درست به دست انسانی برسد که مدتهاست دنبال راه میگردد.
سخن آخر
فناوری هر روز تغییر میکند. دیروز رادیو و تلویزیون ابزارهای اصلی انتقال پیام بودند، امروز سایت، اینستاگرام، ویدئو، شبکههای اجتماعی و هوش مصنوعی در کنار ما هستند و فردا شاید ابزارهای دیگری به وجود بیایند. اما یک چیز نباید تغییر کند: هدف استفاده از ابزار.
اگر هدف من فقط دیدهشدن باشد، ممکن است به دنبال عدد و آمار بروم.
اگر هدف من آموزش باشد، به دنبال محتوای مفید میروم.
اگر هدف من خدمت باشد، به مخاطب فکر میکنم و اگر هدف من انتقال پیام کنگره باشد، هر ابزار جدیدی که وارد زندگی انسان میشود میتواند در مسیر درست به کار گرفته شود.
برای من، سایت کنگره ۶۰ یک پایگاه آموزش، فضای مجازی یک میدان ارتباط و خدمت و هوش مصنوعی یک ابزار قدرتمند است. اما هیچکدام جای انسان، تفکر، تجربه، آموزش و خدمت انسانی را نمیگیرند.
من میخواهم از فناوری استفاده کنم، نه اینکه فناوری از من استفاده کند. میخواهم از سایت آموزش بگیرم، در فضای مجازی خدمت کنم و از هوش مصنوعی برای بهترشدن استفاده کنم؛ اما صدای من، تجربه من و مسئولیت من، همچنان متعلق به خود من باشد.
به امید روزی که هرکس در فضای مجازی، در حد توان خودش، چراغی برای انسانی باشد که هنوز راه را پیدا نکرده است.
نویسنده: مسافر آرش از لژیون نهم به راهنمایی مسافر سلمان
- تعداد بازدید از این مطلب :
49