دانایی یعنی توانایی تشخیص خوب و بد

برای درک و فهم این فایل صوتی اولین کار این است که ابتدا باید تعریف درستی از دو کلمه دانا و نادان داشته باشم؛ چراکه دکتر امین در فایل صوتی «تعریف درست» فرموده‌اند: «برای درک صحیح یک موضوع ابتدا باید تعریف درستی از آن داشته باشیم.»

طبق آموزه‌های کنگره۶۰ به توانایی تشخیص ماهیت یک‌چیز، دانایی گفته می‌شود؛ یعنی اگر من بتوانم به آن مرحله از توانایی برسم که در مورد ماهیت و چگونگی یک‌چیز قدرت تشخیص داشته‌ باشم؛ به‌عبارتی بتوانم به درستی، خوب و بد یک قضیه را تشخیص بدهم، چگونگی یک عملکرد صحیح را بلد باشم آن‌موقع است که می‌توان به من گفت فرد دانا و اگر برخلاف این باشد، من انسانی جاهل و نادانم. کاملاً واضح است کسی که از قدرت تشخیص یک موضوع برخوردار نیست، می‌تواند خطرناک هم باشد؛ زیرا با همین تشخیص‌ندادن‌ها ممکن است جان، مال و حتی آبروی خود و دیگران را هم به خطر بیندازد، مهندس دژاکام در تشریح این مسئله فرد نادان را به کسی تشبیه کرده‌اند که بر روی شاخه درختی نشسته و مشغول بریدن همان شاخه‌ است، کاملاً مشخص است که علاوه‌بر سقوط و آسیب خود، فرد دیگری هم که زیر درخت باشد صدمه می‌بیند.

نادانی دشمن درجه‌ یک انسان است و مهندس دژاکام به زیبایی این جمله را در ابتدای هر صحبتشان به‌ کار می‌برند که از خداوند می‌خواهیم ما را از دست بزرگ‌ترین و نیرومندترین دشمن خودمان که جهل و ناآگاهی خودمان است نجات دهد.

این بیت از  شاعر بزرگ نظام‌الملک به‌خوبی سختی همنشینی با شخص نادان را نشان می‌دهد:
صدسال به کند و بند و زندان‌بودن
در روم و فرنگ با اسیران بودن
صد قله قاف را به پا پیمودن
بهتر ز دمی همدم نادان بودن

اگر من بخواهم یک موضوع را به فرد نادانی اثبات کنم، این شخص شدیداً مقاومت می‌کند و اشتباه خود را نمی‌پذیرد، حرف فقط حرف خودش است ولاغیر، در این جا من نباید آشفته و عصبانی شوم و به اصطلاح، از کوره در بروم؛ زیرا یاد گرفته‌ام که انسان‌ها آینه یکدیگرند و چه‌بسا در قضیه‌ای من از آن فرد، نادان‌تر باشم؛ پس باید کوتاه بیایم و اصراری بر ثابت‌کردن سخن خودم نداشته باشم و فکر نکنم که من دیگر علامه دهر هستم؛ به‌دلیل اینکه این‌قدر دامنه علوم و دانش‌ها گسترده است و مجهولاتی در جهان وجود دارد که هنوز دانش بشری ناتوان از کشف آن‌هاست که حد‌‌ و مرز ندارد، من هم شاید فقط در یک رشته خاص البته آن هم به صورت محدود، علم و آگاهی داشته باشم.

یاد گرفته‌ام کسی که دانا باشد هرگز اصرار بر دانا بودن خود ندارد و هرچه بیشتر می‌آموزد بیشتر متوجه می‌شود که چقدر نادان است.  سعی کنم فرد نادان را مورد قضاوت قرار ندهم؛ زیرا با این قضاوت نابه‌جا مهر تأییدی بر منیت خود زده‌ام و این منیت، راه آموزش و کسب آگاهی بیشتر را بر من خواهد بست.

اینکه مهندس دژاکام، فرد نادان را تشبیه به همان شجره خبیثه کرده‌اند که نباید به آن نزدیک شد، از نظر من شاید به دلیل تأثیری است که ممکن‌ است فرد نادان، از طریق القاء بر روی دیگری بگذارد. در کتاب ادموند و هلیا به این قضیه پرداخته شده که دلیل رانده‌شدن انسان از بهشت، خوردن همین میوه درخت ممنوعه است که تمثیلی از نافرمانی و نقض‌فرمان خداوند می‌باشد.

وقت و زمان، موضوع دیگری است که مهندس دژاکام به خوبی به آن پرداخته‌اند، شاید تاکنون این‌قدر درک درستی از وقت و زمان نداشتم؛ اما وقتی از نظر ارزشی با فلز طلا برابری می‌کند پی به اهمیت و ارزش این پارامتر بردم و یاد گرفتم که خداوند متعال، زمین را جایگاهی برای آموزش و پرورش من قرار داده و من نادان چه بسیار اوقات گران‌بهایی که با گفتگوهای بیهوده و گشت‌وگذار در شبکه‌های اجتماعی بدون این‌ که برای من بار علمی و آگاهی خاصی به ارمغان داشته‌‌ باشد به بطالت و بیهودگی گذراندم؛ بنابراین سعی می‌کنم که از وقتم به درستی استفاده کنم و آن را مانند گنجینه باارزشی بدانم که بیهوده هدر نرود.

منبع: فایل صوتی با نادان سخن مگویید
نویسنده: همسفر حمیده رهجوی راهنما همسفر وجیهه (لژیون دوم)
رابط خبری: همسفر زهرا رهجوی راهنما همسفر وجیهه (لژیون دوم)
ارسال: همسفر مریم رهجوی راهنما همسفر زهرا (لژیون چهارم) دبیر سایت 
همسفران نمایندگی سیرجان