دخانیات دشمن پنهان سلامت

همسفر ریحانه در باب دستور جلسه بیان کرد:

دخانیات از جمله موادی است که در سراسر جهان مصرف می‌شود و به دلیل تأثیرات زیان‌باری که دارد بر سلامت جسم و روان، همواره مورد توجه پزشکان، پژوهشگران و نهادهای درمانی بوده‌ است. مصرف دخانیات تنها به سیگار محدود نمی‌شود؛ بلکه انواع مختلفی دارد که هر کدام به شیوه‌ای خاص وارد بدن می‌شوند و آسیب‌های جدی به همراه دارند. در این میان، شناخت انواع دخانیات و آگاهی از مضرات آن‌ها می‌تواند نقش مهمی در پیشگیری از مصرف و ترک آن داشته باشد.

یکی از رایج‌ترین انواع دخانیات، سیگار است. سیگار از برگ‌های خشک‌شده تنباکو تهیه می‌شود و حاوی نیکوتین، قطران، مونوکسید کربن و صدها ماده شیمیایی مضر دیگر است. نیکوتین موجود در سیگار باعث وابستگی و اعتیاد می‌شود و فرد را به مصرف مداوم آن وادار می‌کند. نوع دیگر دخانیات، قلیان است. بسیاری از افراد تصور می‌کنند قلیان از سیگار کم‌ضررتر است؛ اما این باور نادرست است. دود قلیان نیز حاوی مواد سمی و سرطان‌زا است و به دلیل حجم زیاد دودی که وارد ریه می‌شود، آسیب آن حتی می‌تواند بیشتر از سیگار باشد. علاوه بر این، مصرف قلیان معمولا در جمع‌های دوستانه انجام می‌شود و همین موضوع باعث عادی‌سازی مصرف دخانیات در جامعه می‌گردد. پیپ نیز یکی دیگر از انواع دخانیات است. گرچه مصرف آن در مقایسه با سیگار کمتر رایج است؛ اما همچنان مواد سمی تنباکو را به بدن منتقل می‌کند. برخی افراد تصور می‌کنند چون دود پیپ را مستقیم به ریه نمی‌برند، آسیب آن کمتر است، در حالی که مواد مضر از طریق دهان و دستگاه تنفسی جذب می‌شوند. همچنین برخی از فرآورده‌های دخانی به صورت تنباکوی جویدنی یا نشانه‌گذاری‌شده نیز مصرف می‌شوند. این مواد نیز نیکوتین زیادی دارند و می‌توانند موجب وابستگی شدید، آسیب به لثه، دهان و دستگاه گوارش شوند.

مصرف دخانیات تأثیرات بسیار گسترده‌ای بر بدن دارد. اولین و مهم‌ترین آسیب آن، وارد شدن به دستگاه تنفسی است. سیگار و قلیان باعث التهاب مجاری تنفسی، کاهش ظرفیت ریه و افزایش احتمال بیماری‌هایی مانند برونشیت مزمن و سرطان ریه می‌شوند. از سوی دیگر، دخانیات بر قلب و عروق نیز اثر منفی دارند. نیکوتین باعث افزایش ضربان قلب و فشار خون می‌شود و خطر سکته قلبی و مغزی را افزایش می‌دهد. همچنین مصرف طولانی‌مدت دخانیات موجب تنگی و گرفتگی رگ‌ها می‌گردد.

دخانیات بر سیستم ایمنی نیز اثر می‌گذارد و بدن را در برابر بیماری‌ها ضعیف‌تر می‌کند. افراد سیگاری معمولا دیرتر از دیگران بهبود می‌یابند و بیشتر در معرض عفونت‌ها قرار می‌گیرند. از نظر روانی نیز مصرف دخانیات به مرور باعث وابستگی ذهنی و رفتاری می‌شود. بسیاری از افراد هنگام استرس، ناراحتی یا خستگی به سراغ سیگار می‌روند و این رفتار به یک عادت ناپسند تبدیل می‌شود.

کنگره۶۰ یک مجموعه درمانی و فرهنگی است که با هدف کمک به افراد درگیر اعتیاد، به‌ویژه اعتیاد به مواد مخدر، شکل گرفته است. این مجموعه بر اساس نگاه علمی، تجربی و انسان‌محور، اعتیاد را یک بیماری می‌داند و برای درمان آن از روش‌های تدریجی و اصولی استفاده می‌کند. در نگرش کنگره۶۰، دخانیات نیز به عنوان یک ماده اعتیادآور و آسیب‌زا شناخته می‌شود. با این حال، رویکرد این مجموعه در برابر سیگار و سایر دخانیات، کاملا مرحله‌ای و حساب‌شده است. کنگره۶۰ معتقد است فردی که در حال درمان اعتیاد به مواد مخدر است، نباید هم‌زمان تحت فشار شدید برای ترک همه چیز قرار گیرد. به همین دلیل، در مراحل اولیه درمان، معمولا ترک سیگار به‌صورت فوری و اجباری مطرح نمی‌شود. هدف اصلی در آغاز درمان، بازسازی جسم، روان و تعادل درونی فرد است. در این دوره، اگر فرد ناگهان سیگار را نیز کنار بگذارد، ممکن است دچار فشار روحی و جسمی بیشتری شود؛ اما این به معنای تأیید مصرف دخانیات نیست؛ بلکه کنگره۶۰ ترک سیگار را نیز ضروری می‌داند.

پس از آن‌که فرد از مصرف مواد مخدر رهایی پیدا کرد و به تعادل نسبی رسید، برای ترک دخانیات نیز برنامه‌ریزی می‌شود. کنگره۶۰ بر این باور است که ترک هر اعتیادی باید با آگاهی، تدریج و استمرار انجام شود. از نگاه این مجموعه، بسیاری از شکست‌ها در ترک دخانیات به دلیل عجله، فشار و نداشتن برنامه درست رخ می‌دهد. بنابراین، آموزش، شناخت و تغییر نگرش، از اصول مهم در برخورد با دخانیات هستند.

در آخر، دخانیات در هر شکل و نوعی، برای سلامت انسان مضر است و می‌تواند زمینه‌ساز بیماری‌های خطرناک و وابستگی شدید شود. سیگار، قلیان، پیپ و سایر فرآورده‌های دخانی همگی آثار منفی فراوانی بر بدن و روان دارند. کنگره۶۰ با نگاهی علمی و تدریجی، مصرف دخانیات را نادرست می‌داند، اما ترک آن را در مسیر درمانی مناسب و با آمادگی لازم دنبال می‌کند. این نگرش می‌تواند الگوی خوبی برای افرادی باشد که می‌خواهند بدون فشار و با آگاهی، از وابستگی به دخانیات رهایی یابند.

منابع:کتاب ۱۴مقاله،عبور ازمنطقه ۶۰درجه زیر صفر،جزوه جهانبینی ،جزوه راهنما و راهنمایی

نویسنده: همسفر ریحانه رهجو راهنما همسفر زهرا (لژیون چهارم)
رابط‌خبری: همسفر مهدیه رهجوی راهنما همسفر زهرا (لژیون چهارم)
ارسال: همسفر مینا رهجوی راهنما همسفر افسانه لژیون سوم (نگهبان سایت)
همسفران نمایندگی صبا